Een overname brengt veel in beweging: nieuwe collega’s, andere processen, een frisse strategie. Maar terwijl directie en finance zich richten op de grote lijnen, sluipen IT-contracten stilletjes mee in de deal. Contracten die misschien al jaren niet kritisch zijn bekeken, met voorwaarden die niet meer passen bij de nieuwe organisatie. Als je wilt weten hoe je dit soort situaties voorkomt of aanpakt, kun je altijd contact opnemen met ons voor een eerste gesprek.
De realiteit bij veel fusies en overnames in 2026 is dat IT-contracten pas aandacht krijgen als de pijn al voelbaar is. Dan blijkt dat er dubbele licenties lopen, dat contracten automatisch zijn verlengd, of dat een leverancier de overname heeft aangegrepen om nieuwe voorwaarden op te leggen. Dat hoeft niet zo te gaan. Maar het vraagt wel om bewustzijn en actie op het juiste moment.
Hoe IT-contracten onder de radar blijven bij overnames
Bij een overname ligt de focus van due diligence doorgaans op financiën, personeel en juridische risico’s. IT-contracten worden vaak pas laat in het proces bekeken, en dan nog oppervlakkig. Een contractenlijst met namen en einddatums geeft een vals gevoel van controle. Wat er écht in die contracten staat, blijft ononderzocht.
Leveranciers zoals Microsoft, SAP en Oracle hanteren complexe licentiemodellen met specifieke clausules rondom overdracht, fusies en overnames. Veel van die clausules geven de leverancier het recht om bij een eigendomswijziging de voorwaarden te herzien of zelfs de overeenkomst te beëindigen. Wie daar niet op voorbereid is, staat na de overname voor verrassingen die niemand had voorzien in het overnamebudget.
De verborgen kosten van overgenomen softwarecontracten
De zichtbare kosten van een overname zijn te begroten. De verborgen kosten van softwarelicenties en IT-contracten zijn dat veel minder. Denk aan licenties die dubbel worden betaald omdat beide organisaties dezelfde software gebruiken, maar via verschillende overeenkomsten. Of aan contracten die zijn afgesloten op basis van gebruikersaantallen die na de overname niet meer kloppen.
Daarnaast zijn er de indirecte kosten. Contracten met verouderde SLA-afspraken die niet aansluiten bij de nieuwe organisatiestructuur. Telecom- en netwerkcontracten die zijn afgesloten voor locaties die na de overname worden afgestoten. En niet te vergeten: licenties voor software die de overgenomen organisatie gebruikte, maar die de nieuwe combinatie helemaal niet nodig heeft. Al die kosten lopen gewoon door, totdat iemand ze actief stopt.
Wanneer vendor lock-in verdubbelt door een overname
Vendor lock-in is al een uitdaging voor organisaties die jarenlang met één leverancier hebben gewerkt. Bij een overname kan die afhankelijkheid in één klap verdubbelen. Twee organisaties, elk met hun eigen Microsoft Enterprise Agreement of SAP-landschap, worden ineens samengevoegd. De vraag is dan niet alleen welke contracten je wilt houden, maar ook hoe je dat technisch en contractueel kunt realiseren zonder enorme boetes of verlies van kortingen.
Leveranciers zijn zich bewust van dit moment van kwetsbaarheid. Ze weten dat een fuserende organisatie weinig ruimte heeft om te onderhandelen als de integratie al in volle gang is. Dat maakt de periode vlak voor en direct na een overname juist zo cruciaal. Wie dan geen stevige onderhandelingspositie heeft, betaalt de prijs die de leverancier dicteert. Licentieoptimalisatie is in die context geen luxe, maar een strategische noodzaak.
Wat een IT-contractaudit voor de overname oplevert
Een grondige IT-contractaudit vóór de closing van een overname geeft inzicht dat je nergens anders vandaan haalt. Het brengt in kaart welke contracten er lopen, wat de exacte voorwaarden zijn rondom eigendomsoverdracht, en welke risico’s er zitten in de bestaande licentiestructuur van de over te nemen partij.
Zo’n audit levert concrete onderhandelingsruimte op. Als uit de analyse blijkt dat de over te nemen organisatie twintig procent meer licenties betaalt dan ze gebruikt, of dat een contract automatisch wordt verlengd met een prijsverhoging van vijftien procent, dan zijn dat feiten die de overnameprijs beïnvloeden. Of die ruimte geven om na de overname direct te heronderhandelen vanuit een sterke positie. Zonder die informatie onderhandel je blind.
Een audit kijkt ook naar compliance. Softwareleveranciers hanteren strikte regels over wie welke licenties mag gebruiken na een eigendomswijziging. Een auditrisico dat al bestond bij de overgenomen partij, wordt na de overname automatisch ook jouw risico. Dat is precies het soort verrassing dat niemand wil tegenkomen in het eerste jaar na een deal.
Strategisch heronderhandelen na een overname
Na een overname ontstaat er een uniek momentum om IT-contracten opnieuw te positioneren. De organisatie is veranderd, de behoefte is veranderd, en leveranciers weten dat ze met een nieuwe, grotere gesprekspartner aan tafel zitten. Dat geeft ruimte, mits je die ruimte bewust inneemt.
Strategisch heronderhandelen betekent niet simpelweg vragen om een lagere prijs. Het betekent eerst begrijpen wat de gecombineerde organisatie écht nodig heeft, welke contracten overlappen, welke kunnen worden samengevoegd, en waar alternatieven reëel zijn. Vanuit die analyse voer je een onderhandeling die verder gaat dan de directe kostenbesparing. Je legt ook de basis voor een licentiestructuur die past bij de strategie voor de komende jaren, in plaats van een erfenis van twee aparte organisaties.
Wij begeleiden organisaties in precies dit soort trajecten: van de eerste contractanalyse tot aan de definitieve heronderhandeling met leveranciers als Microsoft, SAP, Oracle en IBM. Onafhankelijk, zonder leveranciersbelangen, en met als enige maatstaf het resultaat voor jouw organisatie. Wil je weten wat wij voor jou kunnen betekenen na een overname? Plan een afspraak en we kijken samen naar de mogelijkheden.
Veelgestelde vragen
Wat is het beste moment om IT-contracten te beoordelen bij een overname?
V: Wat is het beste moment om IT-contracten te beoordelen bij een overname?nA: Het ideale moment is vóór de closing van de deal, zodat bevindingen nog invloed kunnen hebben op de overnameprijs of onderhandelingspositie. Een vroegtijdige IT-contractaudit voorkomt dat je na de overname voor onverwachte kosten of compliancerisico's komt te staan die je dan niet meer kunt vermijden.
Hoe herken ik of mijn organisatie na een overname te veel betaalt voor softwarelicenties?
V: Hoe herken ik of mijn organisatie na een overname te veel betaalt voor softwarelicenties?nA: Signalen zijn onder meer dubbele licenties voor dezelfde software, contracten gebaseerd op verouderde gebruikersaantallen en automatisch verlengde overeenkomsten met prijsverhogingen. Een gestructureerde licentie-analyse brengt snel in kaart waar overlap zit en hoeveel besparingspotentieel er concreet aanwezig is.
Waarom is vendor lock-in bij een fusie een groter risico dan in een normale situatie?
V: Waarom is vendor lock-in bij een fusie een groter risico dan in een normale situatie?nA: Bij een fusie worden twee bestaande afhankelijkheden samengevoegd, terwijl de organisatie tegelijkertijd weinig tijd en ruimte heeft om te heronderhandelen. Leveranciers benutten dit moment bewust, wetende dat een integrerende organisatie snel beslissingen moet nemen en daardoor minder sterk staat in onderhandelingen.
Hoe begin ik met het opzetten van een IT-contractaudit als ik geen intern overzicht heb?
V: Hoe begin ik met het opzetten van een IT-contractaudit als ik geen intern overzicht heb?nA: Start met het centraal verzamelen van alle beschikbare contractdocumenten, facturen en leverancierscontacten van beide organisaties, ook als het overzicht onvolledig is. Een externe specialist kan vervolgens helpen om witte vlekken te identificeren, contractvoorwaarden te interpreteren en prioriteiten te stellen op basis van financieel en juridisch risico.
